Livru Eskola Sabatina Tetun Lisaun 7 Sidadania Lalehan nian

Lisaun 7 

 “Sidadania Lalehan nian”

Sábadu Lokraik

Lee no Estuda Semana Ida-ne’e nian:Fil 3:17-4:23; 1 Kor 15;42-44; Joao 14:27; Sal 119:165; Job 1:21; 1 Tim 6:7

Versu Memoria: Keta hanoin barak kona ba buat ida, maibe iha buat hotu. Liuhosi orasaun no harohan, hamutuk ho agradese, hat’o imi nia pedidu sira ba Maromak (Filipe 4:6_Biblia Kadi).

Lisaun semana ida-ne’e nian konklui ami nia estudu kona-ba Filipense sira, no ida-ne’e nakonu ho lisaun no máxima sira ne’ebé iha valór ba moris loroloron nian. Parese katak valór morál aas barak ne’ebé orienta apóstolu Paulo nia moris hetan iha versíkulu sira ikus nian iha epístola. Hanesan ho Jezús nia hanorin sira, ne’ebé foka ba ema interiór, saida maka Paulo fahe ho ita maka segredu sira atu moris sarani ida ne’ebé ksolok.

Maski bainhira buat sira la la’o tuir dalan ne’ebé ita hakarak, ne’ebé akontese dala barak liu duké ita hakarak, ita la presiza preokupa ka ansi ka dezanimadu. Envezde, iha prinsípiu sira ne’ebé sei ajuda ita atu hetan forsa interiór atu hasoru dezafiu sira ne’ebé moris lori, no nune’e ita bele hetan dame ne’ebé metin no dura ne’ebé só Maromak de’it maka bele fó. Prezente no futuru iha Nia liman, no Nia sei fornese buat hotu ne’ebé ita presiza

Importante liu mak ita la presiza tau ita-nia esperansa ba sistema governu rai nian, neʼebé sempre halo ita laran-tun. Nu’udar sarani, ita mak sidadaun Maromak nia reinu lalehan nian. No ho sidadania ne’e mai priviléjiu sira, priviléjiu furak sira. No responsabilidade sira, mós.

* Estuda lisaun semana ida-ne’e nian hodi prepara ba loron Sábadu, 14 de Fevereiru.

Domingu * 8 de Fevereiru

“Modelu sira”

Ita hotu, iha tempu ida ka seluk, hetan ona ema sira ne’ebé ita admira no hakarak atu banati-tuir. Ba labarik sira, importante liuliu katak sira iha modelu di’ak sira. Idealmente, ida-ne’e sei sai sira nia aman no inan. Bainhira sira sai boot, sira sei hetan modelu sira seluk, karik iha ligasaun ho sira nia kareira ne’ebé sira hili ka mezmu iha biografia sira ne’ebé sira lee ona. Sira mós bele aprende oinsá ema oioin iha Bíblia hasoru susar sira no kompara ho sira rasik nia esperiénsia iha moris

Infelizmente, iha mídia ohin loron nian, modelu aat sira barak tebes. Ita hetan bombardeamentu ho clickbait—istória sira ne’ebé fó sai problema sira ne’ebé maka’as no moris ne’ebé maka ladún di’ak hosi selebridade sira. Paulo nia lee-na’in sira iha Filipe, maski la’ós lida ho internet, hasoru dezafiu sira ne’ebé hanesan

Faktu mak, mundu neʼebé Paulo moris ba mak korruptu tebes, la morál no aat, hanesan ita ohin loron. Sempre iha—no sei iha nafatin, pelumenus to’o rohan—buat aat barak liu atu akontese. Pergunta ba ita maka: Oinsá ita hatán ba ida-ne’e?

Lee Filipe 3:17-19. Oinsá maka modelu di’ak no aat sira deskreve iha pasajen ida-ne’e? Xave saida maka fó atu distinge entre sira?

______________________

Ita labele lakon Paulo nia domin ba sira ne’ebé nia la konkorda— nia tanis ba sira! Haree mós katak nia la bolu sira nu’udar nia inimigu sira maibé “inimigu sira Kristu nia krús nian” (Fil. 3:18). Paulo rekoñese katak kestaun sira ne’ebé boot liu maka iha risku, nomeadamente, oinsá Krús harahun barreira sira no tau ita hotu iha nivel hanesan, nu’udar ema sala-na’in sira ne’ebé presiza Salvadór ida (haree Ef. 2:11-14).

No mós, atu labele haluha maka oinsá Paulo husu ba ema Filipe sira atu foka ba ezemplu di’ak sira, la’ós ba ezemplu aat sira; atu observa didi’ak sira ne’ebé nia maneira moris hanesan tebes ho nia. Interesante, Paulo uza linguajen ne’ebé hanesan hodi fó avizu ba ema Roma sira atu “hatene sira ne’ebé hamosu divizaun no ofensa sira, ne’ebé kontra doutrina ne’ebé imi aprende, no evita sira” (Rom. 16:17). Ema bosok-teen sira iha Roma deskreve nu’udar sira ne’ebé “la serbí ita-nia Na’i Jezús Kristu maibé sira-nia kabun rasik” (Rom. 16:18).

Maski, klaru, Jezús maka padraun perfeitu úniku, iha ema seluk ne’ebé, pelumenus iha área balu, bele sai modelu di’ak. Iha tempu hanesan, modelu saida maka ita-boot aprezenta ba ema seluk?

Segunda * 9 de Fevereiru

“Hamriik metin iha Nai Maromak”

Lee Filipe 3:20, 21. Oinsá mak Paulo deskreve ho klaru kona-ba “sidadania” kristaun nian?

____________________

hings” no laiha maromak boot liu sira nia kabun (Fil. 3:19), sidadania sarani iha lalehan, no ita-nia ukun-na’in maka Jezús Kristu rasik. Atu subliña pontu, Paulo destaka nesesidade ba “ita-nia isin-lolon haraik-an sira-ne’e” (Fil. 3:21), sujeitu ba moras, deteriorasaun, no mate, atu hetan transformasaun atu hetan moris-hi’as hanesan Kristu nia isin-lolon gloriozu.

Oinsá maka pasajen sira tuirmai deskreve estadu glorifikadu?

• Job 19:25–27 _________

• Lukas 24:39___________

• 1 Kor. 15:42–44 ______

• 1 Kor. 15:50–54 _____

• Kol. 3:4______

(1 Kor. 15:26). No ida-ne’e maka ita-nia esperansa boot liu, promesa ikus ne’ebé ita hetan iha Jezús—la’ós de’it mate nia rohan maibé isin foun ida, mezmu “isin gloriozu” (Fil. 3:21).

Iha livru ida kona-ba oinsá atu hetan “salvasaun” lahó Maromak, ne’ebé argumenta, ho beik, katak manán ta’uk ba mate maka “salvasaun”, autór Luc Ferry admite duni katak Kristaun “fó dalan ba ita la’ós de’it atu hakat liu ta’uk ba mate, maibé mós atu manán mate rasik. No hodi halo nune’e iha termu sira identidade individuál nian, envezde anomia ka versaun abstrasaun nian, ne’ebé sai de’it hanesan seksaun oferese vitória ida ne’ebé definitivu duni ba pesoál imortalidade liu fali ita-nia kondisaun nu’udar ema mortál.” —Ferry, A Brief History of Thought (New York: HarperCollins, 2011, Kindle edition), p. 90. Admisaun ida ne’ebé di’ak, mai hosi ateu ida.

Nune’e, ba Paulo, ita-nia sidadania lalehan nian inklui promesa kona-ba moris-hi’as no moris rohan-laek iha ezisténsia foun ida ne’ebé ita ladún bele imajina agora.

Tanba saida maka promesa moris rohan-laek nian importante tebes ba buat hotu ne’ebé ita fiar? Saida maka mundu ida-ne’e bele oferese ne’ebé vale atu lakon saida maka Kristu oferese mai ita?

Tersa * 10 de Fevereiru

Haksolok nafatin iha Nai Maromak

Lee Filipe 4:4-7. Oinsá mak ita bele hetan “Maromak nia dame”?

_______________________

Hafoin ko’alia fali, kona-ba nesesidade unidade nian (Fil. 4:1-3), Paulo hakat ba tema seluk: haksolok iha Na’i (Fil. 4:4-7).

Dala hira ona maka ita-boot hetan estrese tanba buat sira ne’ebé ikusmai lakon ho lalais hanesan sira mosu? Ho razaun di’ak, Jezús subliña beibeik katak ita labele preokupa (haree Mat. 6:25–34, Mat. 10:19), no Pedro fó hanoin mai ita katak ita bele tau ita-nia preokupasaun ka ansiedade hotu ba Na’i, “tanba Nia tau matan ba imi” (1 Ped. 5:7). Tuir loloos, problema sira ne’ebé aumenta iha mundu tomak tenke inspira ita ho esperansa katak Nai-nia mai besik ona (kompara ho Mat. 24:33, Lukas 21:28, Tiago 5:8).

Antídotu ba ansiedade iha buat hotu, inklui situasaun hotu, mak haruka orasaun fiar nian (Fil. 4:6, 7). Klaru katak, ita tenke fiar no atua tuir ita-nia orasaun hanesan hetan ona resposta antes ita haree nia realizasaun, tanba ita tenke reza “ho agradesimentu”. Aumenta mós liafuan “supplikasaun” (Gregu: deēsis), ne’ebé fó sinál ba tempu sira ne’ebé maka’as no urjénsia (haree, porezemplu, Lucas 1:13, Fil. 1:19, 1 Tim. 5:5, Tiago 5:16). Ita-nia orasaun sira nafatin “pedidu sira”, maibé ita bele hatene katak ita-nia petisaun sira simu ona enkuantu ita husu “tuir Ninia hakarak” (1 João 5:14). Depois ita bele deskansa no hetan dame, hodi hatene katak ita-nia pedidu hotu iha Maromak nia liman.

Oinsá maka pasajen sira tuirmai habelar ita-nia komprensaun kona-ba Maromak nia dame? Sal. 29:11, Isa. 9:6, Lukas 2:14, João 14:27, 1 Kor. 14:33.

_____________________

Maromak nia dame mak buat ida ne’ebé mundu nunka bele fó, tanba Maromak nia dame mai husi garantia katak ita iha prezente moris rohan-laek nian liuhusi Jezús ita-nia Maksoin (Rom. 5:1, Rom. 6:23). Dame ida-ne’e fó impaktu ba aspetu hotu-hotu moris nian no “liu komprensaun hotu-hotu” (Fil. 4:7). Ida-ne’e labele kaer ho hanoin de’it, hanesan liafuan gregu nous (hanoin sira) ne’ebé uza iha ne’e hatudu.

Oinsá ita-boot deskreve ba ema ida saida maka signifika atu hetan “Maromak nia dame”?

Kuarta * 11 de Fevereiru

Hanoin kona-ba buat sira-ne’e. . .

Paul nia pontu prinsipál labele lakon. Iha ne’ebá furak tebes troka ne’ebé nia esperiénsia iha dalan Damasku nian, troka nia moris tuan, bazeia ba lei ba prezensa Kristu rasik nian—“atu ha’u bele hetan Kristu no hetan iha Nia” (Fil. 3:8, 9).

Atu hetan “iha Nia”, katak, iha Kristu, maka espresaun ida ne’ebé interesante.

Lee Filipe 4:8, 9. Hahalok espesífiku saida deʼit mak husu atu halo?

____________________

Paulo introdús Filipe 4:8, 9 ho “liután” no lista ida ho virtude neen, tuirmai ho rezumu badak ida kona-ba sira no enkorajamentu atu imita Paulo nia ezemplu. Ezortasaun kulturál kruzada ikus ne’e tama ho di’ak iha ambiente Gregu-Romanu Filipe nian, ho nia énfaze duplu ba virtude no ezemplu. Interesante, maski nune’e, foku maka iha virtude bíblika sira, ne’ebé maka klaru tebes hosi Paulo nia omisaun ba virtude gregu kardeál haat (prudénsia, justisa, temperánsia, no aten-barani).

1. Loos—la’ós asidentalmente, lista hahú ho virtude bíblika kardinál lia-loos nian, ne’ebé Jezús (“Loos duni, ha’u dehan . . .”) no Foun tomak Testamentu subliña beibeik (haree, porezemplu, Apóstolu sira-nia hahalok 26:25, 26 Rom. 1:18, 1 Kor. 13:6, 2 Kor. 4:2, Ef. 4:15, 1 Tim. 3:15, Tiago 1:18, 1 Ped. 1:22, 1 João 2:21).
2. Nobre—liafuan Gregu refere ba virtude pesoál (kompara ho ninia uzu sira seluk iha 1 Tim. 3:8, 11; Tito 2:2, iha ne’ebé tradús nu’udar “reverente” iha).
3. Loos—virtude ida-ne’e define hosi Maromak nia karakter justu (kompara nia uza iha Fil. 1:7).
4. Puru—hanoin no asaun ne’ebé suli hosi Maromak nia justisa ne’ebé justifika ne’ebé simu liuhosi fiar (haree 1 João 3:3).
5. Beleza estétika ne’ebé furak, ne’ebé haree barak iha Maromak nia kriasaun.
6. Admirável—“laran-di’ak no laran-di’ak no laran-di’ak” (AMPC).

Paulo fó tan kualifikasaun rua, atu nune’e labele fó signifikadu páganu ba virtude sira-ne’e: “Se buat ruma maka di’ak liu ka merese hahi’i” (Fil. 4:8), ita tenke hanoin kona-ba virtude lalehan nian sira-ne’e. Hafoin, atu hasai dúvida hotu no dezentendimentu potensiál, Paulo bolu ita atu pratika buat ne’ebé ita aprende, simu, rona no haree husi ninia ezemplu rasik (Fil. 4:9).

Kinta * 12 de Fevereiru

“Xave sira ba Kontentementu”

Lee Filipe 4:10–13, 19. Xave saida deʼit mak Paulo fó sai kona-ba moris neʼebé kontente no kontente?

_____________________

Bainhira sirkunstánsia estremu sira mosu (hamlaha, moras, kanek, lakon), ema ida hahú reflete kona-ba buat sira ne’ebé maka importante duni no atu hanoin kona-ba bensaun sira ne’ebé maka baibain ema konsidera hanesan buat baibain. Bainhira ita “lori ba kraik” (Fil. 4:12), “iha nesesidade”, ka husik hela ho “kuaze buat ida” maka bainhira fiar mosu ba okaziaun

Inversamente, bainhira ita “moris iha prosperidade”, ida-ne’e tenke sempre ho rekoñesimentu katak ida-ne’e bele lakon iha instante ida (haree Prov. 23:5). Hanesan Job no Paulo fó hanoin mai ita, ita la lori buat ida mai mundu bainhira ita moris, no ita sei la lori buat ida ho ita ba rate (Job 1:21, 1 Tim. 6:7).

Haree toʼok promesa sira tuirmai neʼe husi Bíblia:

• Salmo 23:1 —“Naʼi mak haʼu-nia bibi-atan, haʼu iha buat hotu neʼebé haʼu presiza”
• Mateus 6:32 —“Imi-nia Aman iha lalehan hatene katak imi presiza buat hotu buat sira-neʼe”
• 1 Pedro 5:7 —“Fó imi-nia laran-susar no preokupasaun hotu ba Maromak, tanba nia hanoin kona-ba ó”
• Filipe 4:19 —“Haʼu-nia Maromak sei fó buat hotu neʼebé imi presiza ba Nia rikusoin iha glória liuhusi Kristu Jezús”

No, furak liu hotu: “Ha’u bele halo buat hotu liuhusi Kristu ne’ebé hametin ha’u” (Fil. 4:13). Karik ita ida labele komprende didi’ak saida maka “buat hotu” signifika. Konserteza, hanesan ho pedidu ruma ba Maromak nia tulun no forsa, ita tenke husu tuir Ninia hakarak. Maibé dala barak, ita la husu buat sira ne’ebé ita hatene tuir Ninia hakarak. Tanba ne’e maka Tiago 4:2 hatete “Ita la iha, tanba ita la iha”.

Iha ne’e iha buat balun ne’ebé ita bele husu ho fiar-an tanba ita hatene sira tuir Maromak nia hakarak:

• Salvasaun ba ema neʼebé ita hadomi ka belun (1 Tim. 2:3, 4)
• Aten-brani atu fahe ita-nia fiar (Apok 22:17)
• Perdua bainhira ita konfesa no husik sala (1 João 1:9)
• Forsa atu halo tuir Maromak nia ukun-fuan sira (Ebr. 13:20, 21)
• Domin ba sira ne’ebé odiu no trata aat ita (Mat. 5:44)
• Matenek ba situasaun sira ne’ebé susar (Tiago 1:5)
• Komprende lia-loos iha Maromak nia Liafuan (João 8:32)

Oinsá ita-boot trata ho buat sira ne’ebé ita-boot halo orasaun ona ba seidauk mai, ou karik nunka mai?

Sexta * 13 de Fevereiru

Hanoin liután: “Sira de’it ne’ebé maka simu beibeik fornesimentu foun sira grasa nian, sei iha kbiit ne’ebé proporsionál ba sira nia nesesidade loroloron nian no sira nia abilidade atu uza kbiit ne’e. Envezde hein ba tempu ruma iha futuru bainhira, liuhosi dotasaun espesiál ida kbiit espirituál nian, sira sei simu preparasaun milagre ida ba manán klamar, sira entrega sira-nia an loroloron ba Maromak, atu Nia bele halo sira-nia an rasik uza hodi hadi’a ha’u loroloron. oportunidade sira ba servisu ne’ebé maka iha sira nia alkanse Loron-loron sira fó sasin ba Mestre iha ne’ebé de’it sira bele iha, tantu iha esfera serbisu ruma ne’ebé haraik-an iha uma, ka iha kampu públiku ida ne’ebé iha utilidade.

“Ba traballadór konsagradu iha konsolasaun furak iha koñesimentu katak maski Kristu durante Nia moris iha rai buka Nia Aman loroloron ba fornesimentu foun sira grasa nian ne’ebé presiza; no husi komuñaun ida-ne’e ho Maromak Nia sai hodi hametin no haraik bensaun ba ema seluk. . . .

“Traballadór ida-idak ne’ebé tuir Kristu nia ezemplu sei preparadu atu simu no uza kbiit ne’ebé Maromak promete ona ba Ninia igreja ba rai nia kolleita sira ne’ebé tasak.” —Ellen G. White, God’s Amazing Grace, p. 117.

“Maromak hatene ita-nia hakarak sira, no fó ona ba sira. Na’i iha rikusoin ida ba fornesimentu sira ba Nia oan sira, no bele fó ba sira saida maka sira presiza iha sirkunstánsia hotu-hotu. Entaun tansá ita la fiar Nia? Nia halo ona promesa sira ne’ebé folin-boot ba Nia oan sira ho kondisaun obediénsia fiel ba Ninia preseptu sira. Laiha todan ida maibé Nia bele hasai nakukun, maibé Nia labele muda fraku ba poder, laiha tauk maibé Nia bele hakalma, laiha aspirasaun dignu maibé Nia bele orienta no justifika.

“Ita labele haree ba ita-nia an rasik. Kuandu ita hanoin barak liután kona-ba ita-nia imperfeisaun rasik, ita sei iha forsa menus atu manán sira.” —Ellen G. White, That I May Know Him, p. 224.

Pergunta ba Diskusaun:

1. Hanoin kona-ba ita-boot nia ezemplu sira ne’ebé di’ak liu kona-ba orasaun ne’ebé hetan resposta. Oinsá sira ajuda ona ita-boot atu esperiénsia Maromak nia dame ne’ebé maka ultrapasa komprensaun? Oinsá ho orasaun sira ne’ebé la hetan resposta? Oinsá mak Ita bele hetan nafatin dame neʼebé promete ona?
2. Iha kontestu Filipe 4:8, saida maka ita-boot gasta ita-boot nia tempu hanoin kona-ba? Oinsá maka saida maka ita-boot hanoin hametin ita-boot nia fiar no la’o ho Nai?
3. Diskute sitasaun finál iha leten. Saida maka implikasaun sira hosi deklarasaun, “Kuandu ita hanoin barak liután kona-ba ita-nia imperfeisaun rasik, ita sei iha forsa menus atu ultrapasa sira”? Entaun, saida maka xave atu manán?